Δείτε τη σύνοψη Προγράμματος Σπουδών «Δράσεις Ενεργού Πολίτη», σχετικές οδηγίες, εγκύκλιους , και πρότυπα ανάπτυξης ενίσχυσης δράσεων Ενεργού Πολιτειότητας
Επίσης, Υλικό και παραδείγματα στη σελίδα του ΙΕΠ
Γενικό Πλαίσιο
Στο πλαίσιο εφαρμογής του Προγράμματος Σπουδών «Δράσεις Ενεργού Πολίτη», όλοι οι εκπαιδευτικοί του Δημοτικού Σχολείου υποχρεούνται να υλοποιούν τις προβλεπόμενες δράσεις, εντάσσοντάς τες οργανικά στη διδακτική διαδικασία και στο ισχύον ωρολόγιο πρόγραμμα.
Κάθε τάξη υλοποιεί τρεις (3) δράσεις ανά σχολικό έτος, διάρκειας δέκα (10) διδακτικών ωρών η καθεμία. Οι δράσεις υλοποιούνται μέσω συγκεκριμένων γνωστικών αντικειμένων, ανάλογα με την τάξη, και δεν αποτελούν ξεχωριστό μάθημα.
Ο/Η Διευθυντής/τρια της σχολικής μονάδας έχει την ευθύνη του συνολικού συντονισμού και της εποπτείας της ορθής εφαρμογής.
Α΄ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ
Στην Α΄ τάξη υλοποιούνται τρεις (3) Δράσεις Ενεργού Πολίτη, αξιοποιώντας διδακτικές ώρες από:
- τα Εργαστήρια Δεξιοτήτων
- τη Μελέτη Περιβάλλοντος
Οι δράσεις σχεδιάζονται με βάση:
- την καθημερινή εμπειρία των μαθητών,
- το σχολικό περιβάλλον,
- βασικούς κανόνες συνύπαρξης και συνεργασίας.
Ο/Η εκπαιδευτικός της τάξης:
- καθοδηγεί τη διαδικασία,
- οργανώνει απλές βιωματικές δραστηριότητες,
- δίνει έμφαση στη συμμετοχή και στη συνεργασία.
Β΄ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ
Στη Β΄ τάξη υλοποιούνται τρεις (3) Δράσεις Ενεργού Πολίτη μέσω:
- των Εργαστηρίων Δεξιοτήτων
- της Μελέτης Περιβάλλοντος
Οι δράσεις εστιάζουν:
- στη σχολική και ευρύτερη κοινότητα,
- στη φροντίδα του περιβάλλοντος,
- στην ανάπτυξη υπεύθυνης συμπεριφοράς.
Ο/Η εκπαιδευτικός μεριμνά ώστε:
- οι μαθητές να αναλαμβάνουν απλούς ρόλους,
- οι δραστηριότητες να έχουν σαφή στόχο και νόημα,
- να καλλιεργείται σταδιακά η έννοια της συμμετοχής.
Γ΄ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ
Στη Γ΄ τάξη υλοποιούνται τρεις (3) δράσεις, αξιοποιώντας διδακτικές ώρες από:
- τα Εργαστήρια Δεξιοτήτων
- τη Μελέτη Περιβάλλοντος
- την Ιστορία
Στο πλαίσιο αυτό:
- μπορεί να ενταχθεί δράση Τοπικής Ιστορίας ή Τοπικής Γεωγραφίας,
- οι μαθητές αρχίζουν να συνδέουν το παρόν με το παρελθόν και τον τόπο τους.
Ο/Η εκπαιδευτικός οργανώνει:
- διερευνητικές δραστηριότητες,
- απλή συλλογή πληροφοριών,
- βιωματικές προσεγγίσεις προσαρμοσμένες στην ηλικία.
Δ΄ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ
Στη Δ΄ τάξη υλοποιούνται τρεις (3) δράσεις μέσω:
- των Εργαστηρίων Δεξιοτήτων
- της Μελέτης Περιβάλλοντος
- της Ιστορίας
Οι δράσεις μπορούν να εμβαθύνουν:
- στη ζωή της τοπικής κοινωνίας,
- σε ιστορικά ή περιβαλλοντικά στοιχεία του τόπου,
- στη σύνδεση ανθρώπου και περιβάλλοντος.
Ο/Η εκπαιδευτικός ενθαρρύνει:
- τη συνεργασία σε ομάδες,
- τη διατύπωση ερωτημάτων,
- την παρουσίαση απλών αποτελεσμάτων.
Ε΄ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ
Στην Ε΄ τάξη υλοποιούνται τρεις (3) δράσεις μέσω:
- των Εργαστηρίων Δεξιοτήτων
- της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής
- της Ιστορίας
- της Γεωγραφίας
- των Φυσικών Επιστημών
Οι δράσεις αποκτούν πιο σύνθετο χαρακτήρα και μπορεί να αφορούν:
- κοινωνικά ζητήματα,
- περιβαλλοντικά θέματα,
- την ευθύνη του πολίτη σε τοπικό και ευρύτερο επίπεδο.
Ο/Η εκπαιδευτικός:
- καθοδηγεί τον σχεδιασμό,
- αναθέτει ρόλους,
- συνδέει τη δράση με τα μαθησιακά αντικείμενα.
ΣΤ΄ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ
Στη ΣΤ΄ τάξη υλοποιούνται τρεις (3) δράσεις μέσω:
- των Εργαστηρίων Δεξιοτήτων
- της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής
- της Ιστορίας
- της Γεωγραφίας
- των Φυσικών Επιστημών
Οι δράσεις έχουν χαρακτήρα:
- ενεργής συμμετοχής,
- ανάληψης πρωτοβουλιών,
- κοινωνικής και περιβαλλοντικής ευθύνης.
Οι μαθητές ενθαρρύνονται:
- να σχεδιάζουν με μεγαλύτερη αυτονομία,
- να αναλαμβάνουν υπεύθυνους ρόλους,
- να παρουσιάζουν τα αποτελέσματα των δράσεων στη σχολική κοινότητα.
Τελικές Επισημάνσεις
- Οι Δράσεις Ενεργού Πολίτη:
- δεν αξιολογούνται με βαθμό,
- δεν εξετάζονται,
- δεν αποτελούν πρόσθετη διδακτική επιβάρυνση.
Η συμμετοχή των μαθητών καταγράφεται στο πληροφοριακό σύστημα myschool, σύμφωνα με τις οδηγίες της σχολικής μονάδας.
Οι εκπαιδευτικοί οφείλουν να συνεργάζονται μεταξύ τους και με τον/τη Διευθυντή/τρια, ώστε να διασφαλίζεται η παιδαγωγική συνοχή και η πλήρης εφαρμογή του Προγράμματος.
Το ΠΣ «Δράσεις Ενεργού Πολίτη» υλοποιείται μέσω της πραγματοποίησης δράσεων ενίσχυσης
της ενεργού πολιτειότητας
-σε κάθε άλλο γνωστικό αντικείμενο πέρα των προηγουμένων,
-στις σχολικές δραστηριότητες,
-στις εκπαιδευτικές εκδρομές, επισκέψεις και περιπάτους και
-στις ημέρες αφιερωμένες σε θέματα αειφορίας και ενεργού πολιτειότητας, όπως η
Ημέρα Αθλητισμού, η Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος, η Διεθνής Ημέρα Μνήμης των
Θυμάτων του Ολοκαυτώματος και η Πανελλήνια Σχολική Ημέρα Φιλοζωίας.
Ο/Η εκπαιδευτικός, βασίζεται στις παιδαγωγικές αρχές και τους στόχους σύμφωνα με τα
ισχύοντα ΠΣ.
Για κάθε δράση ενίσχυσης της ενεργού πολιτειότητας αφιερώνονται δέκα (10) διδακτικές ώρες
γνωστικών αντικειμένων ανά διδακτικό έτος.
Στο πλαίσιο των γνωστικών αντικειμένων της Ιστορίας, της Μελέτης Περιβάλλοντος και της
Γεωγραφίας της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης, καθώς και των γνωστικών αντικειμένων της
Ιστορίας και της Γεωλογίας-Γεωγραφίας όλων των τύπων Γυμνασίου γενικής παιδείας και
ειδικής αγωγής, είναι ιδιαίτερα σημαντικό να αναδειχθούν η Τοπική Ιστορία και η Τοπική
Γεωγραφία μέσω δράσεων, σε συνάρτηση και με τους 17 Στόχους της Βιώσιμης Ανάπτυξης.
Επομένως, σε κάθε σχολική μονάδα, ανά σχολικό έτος, θα υλοποιείται υποχρεωτικά μία (1)
δράση Τοπικής Ιστορίας και μία (1) δράση Τοπικής Γεωγραφίας, σε όποια τάξη κρίνεται
παιδαγωγικά αναγκαίο από τη σχολική μονάδα, σύμφωνα με τα ισχύοντα Προγράμματα
Σπουδών.
Στα Δημοτικά Σχολεία, οι δράσεις εφαρμόζονται στα μαθήματα Ιστορίας (Γ΄, Δ΄, Ε΄
και ΣΤ΄ τάξη) και Μελέτης Περιβάλλοντος (Γ΄ και Δ΄ τάξη) – Γεωγραφίας (Ε΄ και Στ΄ τάξη) στα
6/θέσια και άνω σχολεία.
Οι δράσεις αυτές προσμετρώνται στον συνολικό αριθμό δράσεων
ενίσχυσης της ενεργού πολιτειότητας που εφαρμόζονται ανά βαθμίδα και τάξη σε κάθε
Δημοτικό και Γυμνάσιο, με ευθύνη των Διευθυντών/τριών των σχολικών μονάδων.
Εφαρμογή:
1. Οι χρόνοι εφαρμογής δράσεων ενίσχυσης της ενεργού πολιτειότητας μπορεί να
συμπληρώνονται από χρόνο εκπαιδευτικών επισκέψεων και άλλων τυχόν διδακτικών
αντικειμένων/μαθημάτων κατά την κρίση των διδασκόντων/ουσών.
2. Οι δράσεις ενίσχυσης της ενεργού πολιτειότητας σε κάθε διδακτικό αντικείμενο ή μάθημα είναι
σημαντικό, όπου είναι εφικτό, να συνδέονται με το Πρόγραμμα Σπουδών και τις οδηγίες
διδασκαλίας του συγκεκριμένου μαθήματος. Στόχος είναι οι μαθητές/τριες να αναπτύσσουν
δεξιότητες κριτικής σκέψης, συνεργασίας και κοινωνικής υπευθυνότητας πάνω σε θέματα του
αντικειμένου, με έναν τρόπο που συμπληρώνει τη διδασκαλία στην τάξη.
3. Οι δράσεις ενίσχυσης της ενεργού πολιτειότητας μπορεί να εμπίπτουν σε ένα ή σε περισσότερα
θεματικά πεδία του ΠΣ ανά τμήμα, τάξη ή/και σχολείο και πρέπει να προσαρμόζονται ως προς
τον ειδικότερο σχεδιασμό τους και το ειδικότερο θέμα τους ανάλογα με τις ηλικίες των
μαθητών/τριών.
4. Η εφαρμογή της/των δράσης/εων ενίσχυσης της ενεργού πολιτειότητας μπορεί να
πραγματοποιηθεί καταρχάς, σε επίπεδο τμήματος. Συνιστάται η συνεργασία ανάμεσα σε
εκπαιδευτικούς περισσότερων τμημάτων με μαθητές/τριες διαφορετικών ηλικιακών ομάδων,
ιδίως δε, από όμορες ή/και απομακρυσμένες σχολικές μονάδες, προκειμένου να αυξηθεί η
εμβέλεια της αλληλεπίδρασης ανάμεσά τους.
5. Για την εφαρμογή του ΠΣ «Δράσεις Ενεργού Πολίτη» προτείνεται να αξιοποιηθεί το υλικό από
την ειδική ψηφιακή πλατφόρμα του ΙΕΠ: https://act.digitalschool.gov.gr/ στην οποία
περιλαμβάνεται το ΠΣ «Δράσεις Ενεργού Πολίτη», ο οδηγός εκπαιδευτικού «Δράσεις
Ενίσχυσης της Ενεργού Πολιτειότητας», οι Δράσεις Ενίσχυσης της Ενεργού Πολιτειότητας, τα
Εργαστήρια Δεξιοτήτων και οι Σχολικές Ημέρες
